Antiekzolder

11u15 - 12u15 Mededelingen
Signaleringsplan
Lies Weverbergh, klinisch psycholoog, Legato, PC Sint-Hieronymus, Sint-Niklaas

Een signaleringsplan is een plan waarin een cliënt overzicht helpt krijgen over hoe het gaat en wat dan dient te gebeuren. Deze methode wordt vooral gebruikt bij mensen met een langdurige kwetsbaarheid (vb. psychotische, bipolaire kwetsbaarheid).
Dit plan is van de cliënt,bij voorkeur samen met de familie en onder begeleiding van een hulpverlener opgemaakt. Het wordt opgesteld wanneer de cliënt zich ineen redelijk stabiele situatie bevindt.
Een signaleringsplan is dus een hulpmiddel om cliënten te versterken in het omgaan met hun kwetsbaarheid. Cliënten krijgen geordend meer zicht op hun signalen; wat het gevoel van controle en zelfstandigheid verhoogt. Cliënten geven zelf aan dat het hun rust en houvast biedt. Het is ook een middel om te communiceren met hun omgeving. Via het signaleringsplan kunnen cliënten aan hun omgeving aangeven wat er aan de hand is en wat er het mee steunend is op dat moment. Voor familie biedt het ook houvast, voor hen wordt het plan gezien als een geheel van afspraken waardoor zij duidelijker weten wat er van wie verwacht wordt als het minder goed loopt.
We geven een zicht op wat een signaleringsplan is en waar voor het dient, wat de voordelen ervan zijn en op welke manier het opgesteld kan worden.

Ervaringsdeskundigheid en kwaliteitsbeleid
Koen BellersStafmedewerker patiëntenzorg PC Sint-Jan-Baptist, Zelzate

Werkboek Gebruikersparticipatie

Tine Vandelacluze, stafmedewerker Plazzo (Platform Zelfzorg Oost-Vlaanderen)

Plazzo versterkt zelfzorggroepen, valoriseert lotgenotencontact en ervaringsdeskundigheid en ondersteunt op expertise gebaseerde gebruikersparticipatie in de provincie Oost-Vlaanderen. Plazzo is overtuigd van de meerwaarde van de zelfzorgdynamiek en van gebruikersparticipatie voor heel wat betrokken partijen en actoren in de samenleving. Plazzo bouwt aan haar werking vanuit het geloof in ervaringsdeskundigheid als noodzakelijke aanvulling naast professionele deskundigheid. Daarom speelde Plazzo een actieve rol in de reeks Gebruikerscolloquia van de Provincie Oost-Vlaanderen. Vanuit onze gezamenlijke bezorgdheid om gebruikersparticipatie werkbaar te maken, besloten de Provincie Oost-Vlaanderen en de leden van de Werkgroep Gebruikerscolloquia om een werkinstrument te ontwikkelen waarmee men met participatie aan de slag kan gaan in de praktijk. Dit idee resulteerde in het Werkboek Gebruikersparticipatie. Hogeschool Gent bewerkte onze ideeën tot een enthousiasmerend verhalenboek met ‘good practices’ rond gebruikersparticipatie. Het gaat telkens om projecten waarin patiënten of cliënten een andere dan klassieke rol spelen en het toont zorgorganisaties die buiten de geëigende paden wandelen. We zien dit werkboek als een tussenstap om nog meer participatieve projecten te ontwikkelen en verder uit te werken. Plazzo stelt dit werkboek voor om de dialoog rond het proces van gebruikersparticipatie en de daaraan verbonden mentaliteitswijziging voort te zetten.

13u15 - 14u15 Mededelingen
Herstelgericht werken in een PVT
Els Gullentops, coördinator, PVT Salto, Geel

Eind 2012 werd ons team van PVT Salto 2 opgesplitst in 3 subteams zodat elke leefgroep een eigen vast team kreeg. Dat was de start van een proces naar meer herstelgericht werken. In onze leefgroep 2A verblijven 14bewoners. “Samen” werd een kernwoord! Het team en de bewoners overlegden over de visie van de groep. De maandelijkse werkvergadering gebeurt samen.
Om deze nieuwe manier van werken symbolisch zichtbaar te maken, maakten we samen een kunstwerk. We stellen het tijdens deze mededeling graag aan u voor.
Hoewel we vanaf de start oog hebben gehad voor participatie van de bewoners, en al een hele weg hebben afgelegd om begeleidingsplannen samen met de bewoners op te stellen en te evalueren, werden beslissingen rond praktische organisatie vooral door het team genomen. Aan de bewoners werd dan meegedeeld wat er beslist werd.
Met de reorganisatie willen we verder groeien naar herstelondersteunend werken. Bewoners herstellen zelf; bepalen zelf wat dit voor hen inhoudt en bepalen het tempo. Dat maakt dat onze rol als begeleiders ook verandert. We zijn er om de bewoner hierbij te ondersteunen. Bewoners mogen meedenken, niet enkel als het over hen persoonlijk gaat, maar ook over de dagelijkse gang van zaken in de leefgroep en in het PVT als geheel. Het klopt dan ook niet meer om beslissingen te nemen buiten hen om.
“Samen” heeft ook nog andere dimensies. Doordat een klein vast team op weg gaat met de leefgroep,wordt dit ook meer een “groep”. Waar mensen meer gaan “samenleven” in plaats van “samen leven”.
“Samen” verwijst er ook naar dat bewoners er niet alleen voor staan. Het team is er, maar ook hun familie en andere betekenisvolle personen zijn er om hen te steunen.

Traject op de rehab
Griet Gobyn, afdelingspsycholoog rehabilitatie-afdeling, PZ OLV Brugge
Saïra Delvael
, ergotherapeute, PZ OLV Brugge
Martine Vandoolaeghe, dagpatiënte
een residentiële patiënt

Teamleden en patiënten stellen het traject dat patiënten op onze rehabilitatieafdeling afleggen voor.
We dragen de herstelgedachte uit en maken werk van patiëntenparticipatie.
Nog vóór de mutatie naar onze afdeling gaan we al aan de slag met de patiënt a.d.h.v. een kennismakingsgesprek. Gedurende dit gesprek proberen we, naast een beeld te krijgen van de patiënt, vooral zicht te krijgen op de motivatie en de doelstellingen. De informatie-overdrach bij de mutatie gebeurt in aanwezigheid van en met aanvulling door de patiënt.
Van bij aanvang krijgt de patiënt een werkmap. Hierin vindt de patiënt meteen een afdruk van het kennismakingsgesprek en is van bij de start duidelijk welke doelen we samen nastreven.
Na een viertal weken verblijf op de afdeling, wordt de patiënt uitgenodigd op de teamvergadering voor een eerste bespreking. Gedurende deze vergadering verfijnen we de doelstellingen en stellen we een actieplan op. Hiervan komt een neerslag in de werkmap. We leggen dan meteen samen met patiënt een volgende evaluatiedatum vast.
Tijdens de opname proberen we op verschillende tijdstippen het effect van onze inspanningen te meten(TUM) en terug te koppelen naar patiënt. Het resultaat hiervan wordt eveneens in de werkmap teruggevonden. Daarnaast zorgen we voor de oppuntstelling van het crisis/signaleringsplan. Dit werd onlangs, in samenwerking met BW Brugge en het MBT Brugge én patiënten bijgestuurd. We werken nu allen met hetzelfde instrument en kunnen dus de continuïteit n de zorg nog meer waarborgen.
Ontslag wordt grondig en met álle betrokkenen voorbereid.

Hop-werking in Bethaniënhuis
Saskia Van der Borght, psycholoog Hop-werking, Bethaniënhuis, Zoersel

In het psychiatrisch centrum Bethaniënhuis is sinds een half jaar een enthousiaste werkgroep van ervaringsdeskundigen aan het werk. Zij hebben zichzelf de HOP-groep genoemd: Herstel Ondersteuning en Patiëntenperspectief. Alle leden van de werkgroep zijn ex-patiënten van het pc.
Vanuit de staf van het psychiatrisch centrum kregen ze carte blanche om in groep na te denken over wat hen tijdens hun opname had geholpen bij hun herstel en wat hen had gehinderd. De bedoeling was dat er voorstellen konden groeien vanuit de ervaringsdeskundigen die in aanvang niet werden gestuurd vanuit het gedachtegoed van de hulpverleners. Uiteindelijk hoopt het pc dat op die manier de werking van het ziekenhuis beter kan aansluiten bij wat patiënten echt nodig hebben. Zo is de groep tot twee grote projecten gekomen die binnenkort starten: enerzijds starten ze met een groepsmodule voor opgenomen patiënten vanuit verschillende afdelingen (“werk maken van herstel”) en anderzijds willen ze een onthaal- en overstapproject op poten zetten over een drietal afdelingen. Hiermee willen ze met hun ervaringskennis en vanuit hun eigen verhaal opgenomen patiënten in een beperkt aantal gesprekken bijstaan op cruciale momenten tijdens hun opname (eerste dagen, overstap naar een nieuw behandelprogramma of een nieuwe woonvorm,…).
Tegelijkertijd volgt de groep een opleidingstraject dat wordt gedoceerd door HEE en starten ze met een module gesprekstechnieken aan het CVO.
In de voorstelling delen de groepsleden graag hun ervaringen bij het opzetten van dit project binnen een groot psychiatrisch centrum, waar ze ooit zelf zijn opgenomen geweest.


14u25 - 15u25 Mededelingen
Door Ervaring Naar Kennis
Nathalie Albert, Lien Dehandschutter & Geert Peremans, leden van DENK

De werkgroep DENK Leuven en Halle-Vilvoorde is ontstaan in de schoot van het Overlegplatform GGZ Vlaams-Brabant en bestaat uit ervaringsdeskundigen. Zij weten, beter dan wie ook, hoe het voelt om een psychische kwetsbaarheid te hebben en hoe het herstelproces verloopt.
In deze mededeling komen drie DENK-leden aan het woord over de manier waarop de werkgroep DENK bijgedragen heeft aan hun herstelproces, en wat het kan betekenen voor hen om deel uit te maken van de werkgroep.

Meetlat van herstel
Yves Kempeneers, coördinator, beschut wonen De Vliering, Boechout
Debby Wood, Mara Peeters en Inge Busschaert, beschut wonen De Vliering, Boechout

Herstellen moeten we allemaal wel eens op de één of andere moment in ons leven, na een ziekte na een ongeval, maar ook wanneer je te kampen krijgt met een ernstige psychiatrische aandoening. Maar hoe doe je dat? Hoe krijg jeopnieuw de regie van je leven in handen, waar vindt je de kracht en dehoop om door te zetten en vol te houden.
Aan de hand van de meetlat van herstel kunnen de acht criteria van herstelondersteunende zorg worden getoetst:
1. hoop
2. present
3. bescheiden
4. eigen verhaal
5. empowerment
6. ervaringsdeskundigheid
7. belangrijke anderen
8. verlichten van lijden en vergroten van eigen regie